Site-archief

Cummings

In het Nederlands

.

De regelmatige lezer van dit blog weet dat ik een groot zwak heb voor de poëzie van de Amerikaanse dichter E.E. Cummings ( 1894 – 1962). In het verleden plaatste ik al een paar keer gedichten van hem vertaald in het Nederlands door de Vlaming Lepus. Dit keer een gedicht van zijn hand vertaald door Gert Jan de Vries.

.

Lente is net een misschien hand die

(voorzichtig uit

het Niets opduikend) een etalage

inricht waar men in kijkt (terwijl

men staart

daar iets vreemds voorzichtig

inricht en verplaatst en

hier iets bekends) en

.

alles voorzichtig verandert

.

lente is net een misschien

Hand in een etalage

(voorzichtig Nieuwe en

Oude dingen verzettend, terwijl

men voorzichtig staart

een misschien beetje

bloemen hier verplaatst

een duim lucht daar) en

.

zonder iets te breken.

.

Tekening door Nathan Gelgud, 2014
Advertenties

Vuur en ijs

Robert Frost

.

De Amerikaans dichter en toneelschrijver Robert Lee Frost (1874 – 1963) stierf toen ik 9 dagen oud was. Ondanks dat dit alweer ruim een halve eeuw geleden is worden zijn gedichten nog steeds gelezen en gewaardeerd. Zijn bekendste gedicht is waarschijnlijk ‘The road not taken’ (dit gedicht kun je lezen in mijn bericht van 3 juli 2012).  Zijn inspiratie haalde hij vooral uit de natuur, het weer en het landschap van New England, de streek waar hij woonde. In eenvoudig opgebouwde gedichten onderzoekt hij complexe maatschappelijke en filosofische thema’s. Frost ontving vier Pulitzer-prijzen voor Poëzie.

De Vlaamse Lepus heeft gedichten van Frost vertaald in het Nederlands (zoals hij ook vertalingen maakte van gedichten van E.E. Cummings, ook hier op dit blog te lezen). Het gedicht ‘Fire and Ice’ wil ik vandaag met jullie delen in het Engels en in de vertaling van Lepus.

.

Fire and Ice

Some say the world will end in fire,
Some say in ice.
From what I’ve tasted of desire
I hold with those who favor fire.
But if it had to perish twice,
I think I know enough of hate
To say that for destruction ice
Is also great
And would suffice.
.
Vuur en ijs
.
Men zegt dat de wereld zal vergaan in vuur,
Men zegt ook in ijs.
Naar wat ik van begeerte proefde
Ga ik akkoord met hen die kiezen voor vuur.
Als ik echter tweemaal moet vergaan,
Dan is vernietiging met ijs ook prachtig,
Want haat is machtig
En ik meen te weten
Dat het zou volstaan.
.

Tijd voor E.E. Cummings

Anyone lived in a pretty how town

.

Gewoon omdat ik er zin in heb vandaag een gedicht van een van mijn literaire helden E.E. Cummings. En dan ook nog een gedicht met een mooie vertaling van Lepus. Het gedicht ‘Anyone lived in a pretty how town’ (uit ‘100 selected poems’, 1940)of zoals het in vertaling heet ‘Iemand woonde in een nette doorsnee stad’ aangevuld met een mooi audiofragment van het gedicht voorgedragen door de dichter zelf.

.

Anyone lived in a pretty how town

 

anyone lived in a pretty how town

(with up so floating many bells down)

spring summer autumn winter

he sang his didn’t he danced his did

.

Women and men(both little and small)

cared for anyone not at all

they sowed their isn’t they reaped their same

sun moon stars rain

 

children guessed(but only a few

and down they forgot as up they grew

autumn winter spring summer)

that noone loved him more by more

.

when by now and tree by leaf

she laughed his joy she cried his grief

bird by snow and stir by still

anyone’s any was all to her

.

someones married their everyones

laughed their cryings and did their dance

(sleep wake hope and then)they

said their nevers they slept their dream

.

stars rain sun moon

(and only the snow can begin to explain

how children are apt to forget to remember

with up so floating many bells down)

.

one day anyone died i guess

(and noone stooped to kiss his face)

busy folk buried them side

by side little by little and was

.

by was all by all and deep by deep

and more by more they dream their sleep

noone and anyone earth by april

wish by spirit and if by yes.

.

Women and men(both dong and ding)

summer autumn winter spring

reaped their sowing and went their came

sun moon stars rain

.

.

Iemand woonde in een nette doorsnee stad

 

iemand woonde in een nette doorsneestad

(met hoog van de toren veel loos geblaas)

lente zomer herfst winter

hij zong zijn gedaas en danste zich dwaas

.

Vrouwen en mannen(beide klein en slank)

gaven om iemand maar stank voor dank

ze zaaiden hun leegte hun oogst viel tegen

zon maan sterren regen

.

kinderen raadden(maar slechts een paar

en het besef dat vervloog almaar

herfst winter lente zomer)

want hun liefde voor hem gaat over

.

ooit naast nu en boom naast blad

zij lachte zijn vreugd zij weende zijn smart

vogels bij sneeuw en rust bij misbaar

iemands zomaar was alles voor haar

.

sommigen trouwden met de eerste de beste

lachten tranen en dansten ten langen leste

(slaap waak hoop en dan)zij

zeiden niemendal en versliepen hun droom

.

sterren regen zon maan

(en alleen de sneeuw kan wellicht weten

hoe kinderen soms dingen vergeten

met geraas en gedaas en veel geblaas)

.

op een dag ging iemand zomaar dood

(en niemand die hem een afscheidskus bood)

werklui begroeven hen zij aan zij

nietig naast nietig en voorbij naast voorbij

.

al bij al en diep na diep

en meer na meer verdromen zij hun slaap

niemand en iemand aarde met april

wens naast geest en als naast ik wil

.

Vrouwen en mannen(hun yin en yang)

zomer herfst winter lente

oogstten wat zij zaaiden en kwamen zich tegen

zon maan sterren regen

.

cummings

Zij hebben mij gekweld

Heinrich Heine 

.

De Duitse dichter van Joodse afkomst Christian Johann Heinrich Heine (geboren Harry Heine, ik verzin dit niet) leefde van 1797 tot 1856 en behoorde tot de Romantische dichters. Heine schreef veel ironische en spitsvondige gedichten (waarbij hij zelfs soms met Karl Marx samenwerkte) die nog steeds gelezen en gewaardeerd worden.

Zijn bekendste werk is ‘Das Buch der Lieder’ waarin onder andere de gedichten ‘Die Lorelei’ en onderstaand gedicht ‘Sie haben mich gequälet’. Van Heine is de uitspraak “Waar men boeken verbrandt, verbrandt men uiteindelijk ook mensen” wat als een profetische uitspraak mag gelden gezien wat er onder de heerschap van Hitler gebeurde.

Omdat Heine van Joodse komaf was en als progressief vrijdenker te boek stond was hij in het Derde Rijk taboe. Zijn gedicht over de Lorelei was echter zo populair onder de Duitsers dat het gedicht in lied- en dichtboeken gewoon vermeld bleef maar dan met de toevoeging Dichter onbekend.

Hieronder het gedicht ‘Sie haben mich gequälet’ in het Duits en in een vertaling van Lepus.

.

Sie haben mich gequälet

Sie haben mich gequälet,
Geërgert blau und blaß,
Die Einen mit ihrer Liebe,
Die Abdern mit ihrem Haß.

Sie haben das Brod mir vergiftet,
Sie gossen mir Gift in’s Glas,
Die Einen mit ihrer Liebe,
Die Andern mit ihrem Haß.

Doch sie, die mich am meisten
Gequält, geärgert, betrübt,
Die hat mich nie gehasset,
Und hat mich nie geliebt.

.

Zij hebben mij gekweld

Zij hebben mij gekweld,
Geërgerd tot overmaat,
De enen met hun liefde,
De anderen met hun haat.

Zij hebben mijn brood vergiftigd,
Zij vulden mijn glas met smaad,
De enen met hun liefde,
De anderen met hun haat.

Maar hij die mij tot overmaat
Heeft gekweld, geërgerd, gegriefd,
Die heeft mij nooit gehaat
En heeft mij nooit geliefd.

.

heinrich-heine

Met dank aan Wikipedia en aan http://users.telenet.be/gaston.d.haese/heine.html

E.E. Cummings

The boys I mean are not refined

.

Voor de laatste keer dit jaar een gedicht van E.E. Cummings met de Nederlandse vertaling van Lepus, het prachtige ‘The boys I mean are not refined’.

.

the boys i mean are not refined

 .

the boys i mean are not refined

they go with girls who buck and bite

they do not give a fuck for luck

they hump them thirteen times a night

 .

one hangs a hat upon her tit

one carves a cross on her behind

they do not give a shit for wit

the boys i mean are not refined

 .

they come with girls who bite and buck

who cannot read and cannot write

who laugh like they would fall apart

and masturbate with dynamite

 .

the boys i mean are not refined

they cannot chat of that and this

they do not give a fart for art

they kill like you would take a piss

 .

they speak whatever’s on their mind

they do whatever’s in their pants

the boys i mean are not refined

they shake the mountains when they dance

 .

.

de jongens die ik bedoel zijn onbehouwen

 .

de jongens die ik bedoel zijn onbehouwen 

zij gaan met meisjes die krabben en bijten  

zij weten dat geluk niet op hen wacht      

zij bekruipen ze dertien keer per nacht      

 .

een hangt een hoed aan haar tiet          

een krast een kruis op haar kont          

want rede of respect dat hebben zij niet    

de jongens die ik bedoel zijn onbehouwen   

 .

zij komen met meisjes die krabben en bijten  

die ongeletterd zijn en zich vergooien      

die lachen tot ze dubbel plooien   

en masturberen met dynamiet

    .       

de jongens die ik bedoel zijn onbehouwen       

zij kunnen niet praten over cultuur          

zij geven geen reet om literatuur            

zij moorden zoals je een scheet zou laten       

 .

zij hebben het hart op de tong

zij volgen slaafs hun stijve pik        

de jongens die ik bedoel zijn onbehouwen      

zij doen de bergen beven als zij dansen

.

cummings

Nog maar een van E.E.

E.E. Cummings

.

Al eerder heb ik hier gedichten van E.E. Cummings geplaatst. In het Engels en de laatste paar keer met een Nederlandse vertaling van Lepus. Vanmorgen moest ik weer aan een gedicht van hem denken (I carry yourt heart with me)  en dus vandaag nog maar weer eens een gedicht van hem geplaatst. Opnieuw met de Nederlandse vertaling erbij.

Dit keer The hours rise up.

.

the hours rise up

 .

the hours rise up putting off stars and it is

dawn

into the street of the sky light walks scattering poems

 .

on earth a candle is

extinguished     the city

wakes

with a song upon her

mouth having death in her eyes

 .

and it is dawn

the world

goes forth to murder dreams….

 .

i see in the street where strong

men are digging bread

and i see the brutal faces of

people contented hideous hopeless cruel happy

 .

and it is day,

 .

in the mirror

i see a frail

man

dreaming

dreams

dreams in the mirror

 .

and it

is dusk    on earth

 .

a candle is lighted

and it is dark.

the people are in their houses

the frail man is in his bed

the city

 .

sleeps with death upon her mouth having a song in her eyes

the hours descend,

putting on stars….

 .

in the street of the sky night walks scattering poems

 

Uit: Tulips and Chimneys (1923)

..

de uren rijzen

 .

de uren rijzen sterren afvoerend en het is

dageraad

in de straat van de hemel loopt het licht gedichten verstrooiend

 .

op de aarde wordt een kaars

gedoofd     de stad

ontwaakt

met een lied op haar

lippen en dood in haar ogen

 .

en het is dageraad

de wereld

gaat door dromen te vermoorden….

 .

ik zie in de straat waar sterke

mannen delven naar brood

en ik zie de harde gezichten van

mensen voldaan afzichtelijk hopeloos wreed gelukkig

 .

en het is dag,

 .

in de spiegel

zie ik een zwakke

man

dromen

dromend

dromen in de spiegel

 .

en het

schemert   op aarde

 .

wordt een kaars aangestoken

en het is donker.

de mensen zijn in hun huizen

de zwakke man ligt in zijn bed

de stad

 .

slaapt met de dood op haar lippen en een lied in haar ogen

de uren dalen neer,

sterren opvoerend….

 .

in de straat van de hemel loopt de nacht gedichten verstrooiend

.

Meer op: http://users.telenet.be/gaston.d.haese/cummings.html#Gedicht4

.

e-e-cummings

E.E.Cummings in het Engels en Nederlands

If / Als

.

Al eerder plaatste ik een gedicht van, de door mij zeer bewonderde dichter, E.E. Cummings dat door Lepus is vertaald naar het Nederlands. Omdat de gedichten van E.E. zo bijzonder zijn en de vertalingen zo prachtig nog maar eens eentje.

.

If

.

If freckles were lovely, and day was night,

And measles were nice and a lie wasn’t a lie,

Life would be delight,–

But things couldn’t go right

For in such a bad plight

I wouldn’t be I.

.

If earth was heaven and now was hence,

And past was present, and false was true,

There might be some sense,

But I’d be in suspense,

For on such a pretense

You wouldn’t be you

.

If fear was plucky, and globes were square,

And dirt was cleany, and tears were glee

Things would seem fair,–

Yet they’d all despair,

For if there was there

We wouldn’t be we.

.

.

Als

.

Als sproetjes lieftallig zijn, en dag nacht is,

En mazelen mooi zijn en een leugen geen leugen is,

Dan zou ’t leven heerlijk zijn,–

Maar de dingen zouden niet kloppen

Want in zo’n droeve staat

Zou ik geen ik zijn.

.

Als de aarde hemel is, en nu toen is,

En verleden heden is, en vals waar is,

Dan klopt dit in zekere zin,

Al zou ik in twijfel zijn,

Want met zo’n voorwendsels

Zou jij niet jij zijn.

.

Als angst moedig is, en globes vierkant zijn,

En vuil proper is, en tranen vrolijk zijn

Dan zou alles fraai lijken,–

Toch zou iedereen vertwijfeld zijn,

Want als hier daar zou zijn

Dan zouden wij geen wij zijn.

.

Met dank aan: http://users.telenet.be/gaston.d.haese/cummings.html#Gedicht4

.

eecummings1937b

 
 

Mag ik voelen zij hij

E.E. Cummings vertaald door Lepus

.

Al eerder plaatste ik een gedicht van een E.E. Cummings dat was vertaald door Lepus.

Omdat ze zo bijzonder zijn, ook in het Nederlands hier nog een gedicht van E.E. met als titel ‘Mag ik voelen zij hij’ (May I feel said he)  uit de bundel No Thanks uit 1935.

.

mag ik voelen zei hij

 .

mag ik voelen zei hij

(‘k zal gillen zei zij

één keer maar zei hij)

’t is leuk zei zij

 .

mag ik strelen zei hij

hoeveel zei zij

heel veel zei hij)

waarom niet zei zij

 .

(kom op zei hij

niet te ver zei zij

wat is te ver zei hij

waar je bent zei zij)

 ,

mag ik blijven zei hij

(hoe bedoel je zei zij

zoals dit zei hij

als jij kust zei zij

 ,

mag ik doorgaan zei hij

als het liefde is zei zij)

als je lust hebt zei hij

(je bent te driest zei zij

 ,

dat is ’t leven zei hij

maar jouw vrouw zei zij

nou zei hij)

auw zei zij

 ,

(lekker zei hij

niet stoppen zei zij

o nee zei hij)

nu traag zei zij

 ,

(kkklaar? zei hij

mmm zei zij)

jij bent zalig! zei hij

(jij bent Van Mij zei zij)

.

Vertaald door Lepus met dank aan http://users.telenet.be/gaston.d.haese/cummings_nl.html

 .

E.E. Cummings

Iedereen die dit blog regelmatig leest weet dat ik een groot bewonderaar ben van de gedichten van E. E. Cummings. Op internet kwam ik de vertaling tegen van één van zijn mooiste liefdesgedichten ‘I carry your heart with me’ en die wil ik niemand onthouden.

ik draag jouw hart met mij

.

ik draag jouw hart met mij(ik draag het in
mijn hart)ik heb het altijd bij(overal ga jij
met mij mee, mijn lief; en wat er ook gebeurt
door mij alleen komt door jou, mijn liefste)

.                                                                 ik vrees 
geen noodlot(want jij bent mijn lot, mijn zoet)ik wil
geen wereld(want schoonheid jij bent mijn ware wereld)
en jij bent het om het even wat een maan altijd betekende
en om het even wat een zon ook altijd zal zingen ben jij
..
hier is het grootste geheim dat niemand kent
(hier is de wortel van de wortel en de kiem van de kiem
en de hemel van de hemel van een levensboom; die hoger
groeit dan de ziel kan hopen of de geest kan bevatten)
en dit is het wonder dat de sterren in hun baan houdt
.
ik draag jouw hart(ik draag het in mijn hart)

Vertaald door Lepus

Omdat ze zo bijzonder zijn

E.E.Cummings

.

Pas geleden poste ik hier de vertaling van I carry your heart with me van E.E. Cummings (vertaald door Lepus). Omdat niet iedereen de Engelse taal machtig is hier nog een voorbeeld van de bijzondere poetische kracht van E.E. De vertaling van I like my body.

.

ik heb mijn lichaam graag

.

ik heb mijn lichaam graag als het met jouw

lichaam is. Het is zo heel nieuw allemaal.

Spieren beter en geestkracht meer.

ik heb je lichaam graag. het bevalt me wat het doet,

ik heb graag hoe het bevraagt. ik voel graag de ruggengraat

van je lichaam en zijn knoken, en het beven

-vaste-zacht heid en die zal ik

opnieuw en opnieuw en opnieuw

kussen, ik wil graag kussen dit en dat van jou,

ik wil graag, traag strelen het, obscene dons

van je elektrisch vachtje, en wat-is-het komt

over scheidend vlees…. En ogen grote liefdeskruimels,

.

en misschien heb ik graag de huivering

.

van onder mij jij zo heel pril.

.

Meer vertaalde poezie van E.E. kun je vinden op: http://users.telenet.be/gaston.d.haese/cummings.html#Gedicht4

%d bloggers liken dit: