Maandelijks archief: januari 2014

A girl

Ezra Pound

.

Al eerder schreef ik over Ezra Pound (1885 – 1972) en deze week werd ik weer eens herinnerd aan zijn bestaan. Op 13 juli 2013 schreef ik over de poëzietheorie van Pound en op 14 januari 2013 kwam zijn gedicht ‘In a Station of the Metro’ voor op een lijstje met de 9 meest vreemde gedichten die je ooit las. Ik zag dat ik dit gedicht toen niet plaatste, vandaar vandaag twee gedichten van deze bijzondere dichter.

.

In a Station of the Metro

The apparition of these faces in the crowd;

Petals on a wet, black bough.

.

A Girl

The tree has entered my hands,
The sap has ascended my arms,
The tree has grown in my breast –
Downward,
The branches grow out of me, like arms.

Tree you are,
Moss you are,
You are violets with wind above them.
A child – so high – you are,
And all this is folly to the world.

.

Ezra_Pound_2                                                                                                                Ezra Pound in 1913

.

Met dank aan Poemhunter.com

Gedicht naar aanleiding van Gedichtendag

Gedichtendag

 

Het lijkt een groet als van

goedemorgen terwijl de

.

middag toch allang is en

de avond alweer bijna

.

leg het maar eens uit

aan al deze kindskinderen

.

opa vertelt maar niemand

luistert, is hij nog wel te

.

verstaan? Het is zo’n dag

als alle andere, zo’n dag

.

die je begroet, niet uit

gewoonte maar meer als

.

beleefdheid, zoals inwoners

van de Verenigde Staten altijd

.

aan je vragen ‘How are you?’

terwijl ze de andere kant opkijken

.

Voordragen met huisarrest

Liu Xia en Liu Xiaobo

.

Liu Xia is een Chinees dichter, schilderes en fotografe uit Beijing en de vrouw van Nobelprijswinnaar voor de Vrede (2010) Liu Xiaobo. Liu Xiaobo was de president van het onafhankelijk Chinese PEN centrum. International PEN (ook geschreven als P.E.N.) is een internationale organisatie van schrijvers, die zich onder andere inzet voor de vrijheid van meningsuiting en voor schrijvers die om hun meningen worden onderdrukt. Verder heeft de organisatie ten doel vriendschap en samenwerking tussen schrijvers overal ter wereld te bevorderen en de rol van literatuur bij de ontwikkeling van goede wederzijdse verstandhoudingen en cultuur in de wereld onder de aandacht te brengen. De organisatie heeft op dit moment (2005) 141 centra in 99 landen en is georganiseerd naar taalgebied.

Van 1996 tot 1998 zat Liu Xiaobo in een Chinees werkkamp en in die periode schreef hij het volgende gedicht voor zijn vrouw.

.

Voor Xia

De hemel is te weids en vaal

om met mijn zielsogen te doorgronden

Geef me één druppel regen

die de betonnen vloer laat glanzen

geef me één straal licht

die laat zien wat de bliksem wil

Zeg me één woord

en je opent deze deur

waardoor de nacht naar huis kan gaan.

.

Nadat Liu Xiaobo 11 jaar gevangenisstraf had gekregen als mensenrechtenactivist omdat hij had meegeschreven aan Charter 08 (in 2008) waarin de ondertekenaars een aantal eisen neerlegde met betrekking tot verschillende mensenrechten  in China. Liu Xia wordt wel gezien als de spreekbuis van Liu Xiaobo en kreeg daarom in oktober 2010 huisarrest opgelegd door de Chinese regering.

In 2013 werd een video het land uit gesmokkeld en afgeleverd bij PEN waarop Liu Xia poëzie van haar hand voordraagt.

.

Met dank aan Wikipedia, Amnesty.nl, vertaling gedicht Liu Xiaobo: Daan Bronkhorst.

Debutanten

Volkskrant 

.

In de Volkskrant van dinsdag staat een aardig stuk over 5 debutanten onder de titel Dichtgroeien. Deze 5 debutanten zijn Hannah van Wieringen, Pieter de Bruijn Kops, Jeroen van Rooij, Daniël Vis en Laura van der Haar. De laatste twee finalist en winnaar van het NK Poetry Slam, de eerste een toneel/prozaschrijfster, nummer twee redacteur en nummer drie prozaschrijver. Van elk van de dichters een gedicht en een kort interview met vragen als: waarom schrijf je gedichten?, welk woord zou je nooit gebruiken? en wanneer ben je ermee begonnen?

Alle vijf debuteren met een dichtbundel en na lezing van het (bijna) 3 pagina’s tellende stuk gaat mijn voorkeur uit naar Daniël Vis. Hij debuteert bij Prometheus met de bundel ‘Crowdsurfen op laag water’ (komt uit in april 2014).

Voor degene die niet wil wachten tot april heeft Daniël ook een website: http://danielvis.wordpress.com/

Van deze website het volgende gedicht: daten op de uitlaatplek

.

daten op de uitlaatplek

I
we nemen de roltrap
naar de lingerie-afdeling.

ze is op zoek naar een broekje,
blauw,
voor bij die en die bh.

we kennen elkaars ondergoed.

ik laat m’n ogen gaan
over maten die ze niet heeft,

het hangt vol met wat je mist.

ik wis de laatste tijd weer
regelmatig mijn browsegeschiedenis.

II
ze vertelt over de hond
die ze vroeger hadden, thuis.

dat ze na jaren kon zien
aan z’n blik
wanneer hij moest schijten,

het was zielig hem dan niet uit te laten.

een huisdier is handig vindt ze,
om omgang te trainen.
en binding.

ik groef een kuil voor de konijnen
die bij m’n ouders in de garage
stil verhongerden.

ze waren niet van mij.
ik was onschuldig.

een supersoaker vol bleek
en de kat van de buren.

III
het broekje dat ze zoekt
is niet te vinden.

is het de juiste maat
dan is het de kleur niet,

de juiste kleur
en niet de maat.

en ja. het moet blauw.

soms ben je elke kilo die je weegt.
de prijskaartjes liegen er niet om.

.

Daniel-Vis

Het handje

Versvormen

.

Vandaag een bijzondere versvorm bedacht door Jan van der Pol ‘Het handje’. In het handje,  een vijfvingerig vers, richt een mens, dier, plant of ding zich tot iets of iemand in een monoloog. De pink is vier jamben lang, de duim drie. De drie centrale vingers zijn vijfjambig, maar de middelvinger is (typografisch of door vrouwelijk rijm) langer.

.

Een voorbeeld van Het handje van Jaap van der Born ‘De aandelenmakelaar tot zijn klant’.

.

De aandelenmakelaar tot zijn klant

.

Ik heb met ijzeren geduld

de kosten haarfijn voor je uitgerekend.

Maar jij, slechts van hebzuchtigheid vervuld

hebt blindelings papieren ondertekend:

Dat was je eigen schuld!

.

hand

Met dank aan: https://sites.google.com/site/versvormen/versvormen/het-handje

Uit een oud dorp

Uit mijn boekenkast

.

In mijn boekenkast staan naast de vele dichtbundels die de meesten van ons wel zullen (her)kennen ook een aantal uiterst obscure bundeltjes. Zo ook het bundeltje ‘Uit een oud dorp’ van A. Roland Holst. Onder de naam Kort en goed en onder redactie van Kees Fens en Rob Nieuwenhuis werd bij uitgeverij Em. Querido in 1976 dit curieuze bundeltje uitgegeven. Curieus door zijn vorm; een slap kartonnen kaft in blauwe kleur waarin leven en werk in 7 bladzijden worden geschetst (twee pagina’s aan het begin en twee pagina’s aan het eind van het bundeltje inclusief voor- en achterkaft). Wat dit bundeltje voor mij extra interessant maakt is dat in de verhandeling over A. Roland Holst de naam van Prof. dr. H. C. Rümke valt. Hier wordt prof. Rümke opgevoerd als de auteur van het ‘beroem geworden boekje’ Levenstijdperken van de man, ik ken prof. Rümke van een gedicht dat ik aan hem wijdde naar aanleiding van een uitspraak van hem, die ik las in het Dolhuis in Haarlem (museum van de psychiatrie). (zie hiervoor mijn blogberichten uit 2010 en 2011, zoek onder Rümke).

.

In dit bundeltje een kleine bloemlezing van gedichten van A. Roland Holst en hieruit gekozen het gedicht ‘De vagebond’ uit ‘Verzamelde gedichten’ uit 1971.

.

De vagebond

.

Zij wikken en wegen

hun geld en hun god,

en kanten zich tegen

mijn vluchtiger lot,

omdat ik mijn handen

en ogen leeg

door hunne  landen

omdroeg, en zweeg

in hun geschillen,

en ging als blind

om der eenzame wille

van sterren en wind.

.

A. Roland Holst

Mannen

Maria Barnas

.

In de zaterdag Volkskrant van gisteren staat een groot artikel over Maria Barnas.  Zij is genomineerd voor de VSB Poëzieprijs welke op woensdag 29 januari zal worden uitgereikt in het stadhuis in Rotterdam. Ik heb een uitnodiging gekregen en zal naar deze feestelijke uitreiking toegaan. Andere genomineerden zijn Miriam van Hee, Antoine de Kom, Micha Hamel en F. van Dixhoorn. Omdat de poëzie van Maria Barnas voor mij nog redelijk onbekend was heb ik eens wat van haar gelezen. Hieronder een aardig gedicht uit de bundel ‘twee zonnen’ uit 2003. Wil je meer van haar lezen kijk dan even op http://www.gedichten.nl/schrijver/Maria+Barnas

.

Mannen

Ik denk aan de man die ik liefhad.
Heb ik hem lief?
Hoeveel angsten zijn dat?

Onze borden raakten leger
En aan de rand ligt een bloem. gesneden
uit radijsjes. Een klein uitbundig leven.

Niet om te eten, weet hij.

.

barnas2Met dank aan: http://www.derecensent.nl

Poëzie als Olympische Sport

Poëzine

.

Poëzine, het onvolprezen digitale magazine vol poëzie en kunst had in één van haar eerste afleveringen als thema “Een zomer zonder doping’. Ik heb daar toen een bijdrage voor geschreven waar ik laatst aan moest denken toen de hele discussie over Sochi en de corruptie binnen de Spelen weer eens aan de orde kwamen. Ik las mijn stuk nog eens terug en besefte me toen dat alleen de lezers van Poëzine dit hadden kunnen lezen. Dat zijn er inmiddels al heel veel,  maar om het ook met diegene die (nog) geen lid zijn (doen hoor!) dit te delen alsnog de tekst.

Tijdens de Olympische spelen van 2012 kwamen vele dichters (50 talen) uit allerlei landen bij elkaar in Londen op een festival met de naam Poetry Parnassus. Daar droegen zij hun poëzie voor en van deze voordrachten werden 100.000 kopieën van hun verzamelde werk uitgestort door helikopters boven het olympisch terrein aan de Thames. Een ander poëzie project ‘The Written World’ bestond uit het dagelijks voorlezen van een gedicht uit één van de 204 deelnemende landen, door de BBC. Tot slot waren er op stenen, houten en metalen gedenkplaten gedichten aangebracht die her en der op het Olympisch terrein stonden.

Toch gaat de relatie tussen sport en poëzie verder terug dan je zou denken. In het oude Griekenland waren literaire activiteiten een onlosmakelijk onderdeel van atletiek evenementen. Dichters waren toen minstens zo populair als de atleten. Beroemde atleten uit die tijd lieten dichters odes schrijven over hun belangrijkste zeges. Bij een Grieks atletiek festival bij Delphi, de god van muziek en poëzie, was het voordragen van poëzie een even competitief onderdeel als de atletiekwedstrijden.

Voor een groot deel van de Olympische spelen in de 20ste eeuw was poëzie een officieel wedstrijdonderdeel waarbij medailles waren te winnen. Baron Pierre de Coubertin stond erop dat dit soort Griekse kunsten werden toegestaan naast de sportieve onderdelen. In 1912 werd zijn droom gerealiseerd toen literatuur, muziek, schilderkunst, beeldhouwkunst en zelfs architectuur olympische onderdelen werden tijdens de zogenaamde Pentathlon der Muzen waarbij alle inzendingen direct geïnspireerd moesten zijn door sporten.

Tijdens 7 opeenvolgende Olympische spelen werden gouden, zilveren en bronzen medailles uitgereikt aan zowel schrijvers (meestal dichters) als atleten als sprinters, worstelaars en gewichtheffers. De Coubertin, slim als hij was, deed de eerste keer onder pseudoniem mee en ‘won’ en medaille voor zijn ode aan de sport. Toch was er al snel kritiek op dit onderdeel. Beroemde dichters (T.S. Elliot, Jean Cocteau) werden genegeerd en mindere goden wonnen de medailles voor vaak kritiekloze en ophemelende poëzie. Daarnaast was de regel dat alleen amateurs mochten meedingen terwijl kwaliteit juist meestal niet van amateurs kwam. Toen tijdens  de Olympische spelen in en rond de crisistijd en de oorlog deze vorm van competitie ook nog eens werd ingezet als propaganda was dit het eind van de kunsten als competitief onderdeel van de spelen. In 1952 tijdens de Olympische spelen van Helsinki werd poëzie stilletjes van het programma geschrapt. Vandaag de dag zijn alle niet sport uitslagen uit de boeken van de Olympische spelen geschrapt. En misschien is dat maar beter ook. Je kunt je afvragen of poëzie zich leent als Olympisch onderdeel.

Dat tijdens de Olympische spelen van 2012 weer een vernieuwde interesse was voor poëzie kan je alleen maar toejuichen. In plaats van een zomer zonder doping zou je hier kunnen spreken van een sportzomer zonder doping maar met poëzie. En dat is alle doping die je nodig hebt lijkt me.

Tot slot twee coupletten uit het winnende gedicht van Pierre de Coubertin (onder het pseudoniem M. Eschbach geschreven van 1912. Het complete gedicht telt 9 coupletten. Voor de volledige tekst kun je terecht op http://library.la84.org/

I.

O Sport, pleasure of the Gods,

essence of life, you appeared suddenly

in the midst of the grey clearing

which writhes with the drudgery of

modern existence, like the radiant

messenger of a past age, when

mankind still smiled. And the glimmer

of dawn lit up the mountain tops and

flecks of light dotted the ground in the

gloomy forests.

II.

O Sport, you are Beauty! You are the

architect of that edifice which is the

human body and which can become

abject or sublime according to whether

it is defiled by vile passions or improved

through healthy exertion. There can be

no beauty without balance and proportion,

and you are the peerless master

of both, for you create harmony, you

give movements rhythm, you make

strength graceful and you endow suppleness

with power.

.

Olympische-Spelen

McDonalds is onmogelijk

McDonalds is impossible

.

Op de website van poetryfoundation.org kwam ik het gedicht ‘McDonalds is impossible’ tegen van Chelsea Martin.

Chelsea Martin heeft een bijzonder aardige website http://www.jerkethics.com/writing.html waarop meer gedichten te vinden zijn maar ook video’s artwork en nog veel meer. De reden dat ik dit gedicht van Chelsea plaats is dat ik hier pas een gedicht met de titel Burger King heb geplaatst en dan mag de grote concurrent natuurlijk niet ontbreken. Tel daarbij op de bijzondere inhoud van dit boeiende gedicht en je snapt waarom ik jullie dit niet wilde onthouden.

.

McDonalds is impossible

Eating food from McDonald’s is mathematically impossible.
Because before you can eat it, you have to order it.
And before you can order it, you have to decide what you want.
And before you can decide what you want, you have to read the menu.
And before you can read the menu, you have to be in front of the menu.
And before you can be in front of the menu, you have to wait in line.
And before you can wait in line, you have to drive to the restaurant.
And before you can drive to the restaurant, you have to get in your car.
And before you can get in your car, you have to put clothes on.
And before you can put clothes on, you have to get out of bed.
And before you can get out of bed, you have to stop being so depressed.
And before you can stop being so depressed, you have to understand what depression is.
And before you can understand what depression is, you have to think clearly.
And before you can think clearly, you have to turn off the TV.
And before you can turn off the TV, you have to free your hands.
And before you can free your hands, you have to stop masturbating.
And before you can stop masturbating, you have to get off.
And before you can get off, you have to imagine someone you really like with his pants off, encouraging you to explore his enlarged genitalia.
And before you can imagine someone you really like with his pants off encouraging you to explore his enlarged genitalia, you have to imagine that person stroking your neck.
And before you can imagine that person stroking your neck, you have to imagine that person walking up to you looking determined.
And before you can imagine that person walking up to you looking determined, you have to choose who that person is.
And before you can choose who that person is, you have to like someone.
And before you can like someone, you have to interact with someone.
And before you can interact with someone, you have to introduce yourself.
And before you can introduce yourself, you have to be in a social situation.
And before you can be in a social situation, you have to be invited to something somehow.
And before you can be invited to something somehow, you have to receive a telephone call from a friend.
And before you can receive a telephone call from a friend, you have to make a reputation for yourself as being sort of fun.
And before you can make a reputation for yourself as being sort of fun, you have to be noticeably fun on several different occasions.
And before you can be noticeably fun on several different occasions, you have to be fun once in the presence of two or more people.
And before you can be fun once in the presence of two or more people, you have to be drunk.
And before you can be drunk, you have to buy alcohol.
And before you can buy alcohol, you have to want your psychological state to be altered.
And before you can want your psychological state to be altered, you have to recognize that your current psychological state is unsatisfactory.
And before you can recognize that your current psychological state is unsatisfactory, you have to grow tired of your lifestyle.
And before you can grow tired of your lifestyle, you have to repeat the same patterns over and over endlessly.
And before you can repeat the same patterns over and over endlessly, you have to lose a lot of your creativity.
And before you can lose a lot of your creativity, you have to stop reading books.
And before you can stop reading books, you have to think that you would benefit from reading less frequently.
And before you can think that you would benefit from reading less frequently, you have to be discouraged by the written word.
And before you can be discouraged by the written word, you have to read something that reinforces your insecurities.
And before you can read something that reinforces your insecurities, you have to have insecurities.
And before you can have insecurities, you have to be awake for part of the day.
And before you can be awake for part of the day, you have to feel motivation to wake up.
And before you can feel motivation to wake up, you have to dream of perfectly synchronized conversations with people you desire to talk to.
And before you can dream of perfectly synchronized conversations with people you desire to talk to, you have to have a general idea of what a perfectly synchronized conversation is.
And before you can have a general idea of what a perfectly synchronized conversation is, you have to watch a lot of movies in which people successfully talk to each other.
And before you can watch a lot of movies in which people successfully talk to each other, you have to have an interest in other people.
And before you can have an interest in other people, you have to have some way of benefiting from other people.
And before you can have some way of benefiting from other people, you have to have goals.
And before you can have goals, you have to want power.
And before you can want power, you have to feel greed.
And before you can feel greed, you have to feel more deserving than others.
And before you can feel more deserving than others, you have to feel a general disgust with the human population.
And before you can feel a general disgust with the human population, you have to be emotionally wounded.
And before you can be emotionally wounded, you have to be treated badly by someone you think you care about while in a naive, vulnerable state.
And before you can be treated badly by someone you think you care about while in a naive, vulnerable state, you have to feel inferior to that person.
And before you can feel inferior to that person, you have to watch him laughing and walking towards his drum kit with his shirt off and the sun all over him.
And before you can watch him laughing and walking towards his drum kit with his shirt off and the sun all over him, you have to go to one of his outdoor shows.
And before you can go to one of his outdoor shows, you have to pretend to know something about music.
And before you can pretend to know something about music, you have to feel embarrassed about your real interests.
And before you can feel embarrassed about your real interests, you have to realize that your interests are different from other people’s interests.
And before you can realize that your interests are different from other people’s interests, you have to be regularly misunderstood.
And before you can be regularly misunderstood, you have to be almost completely socially debilitated.
And before you can be almost completely socially debilitated, you have to be an outcast.
And before you can be an outcast, you have to be rejected by your entire group of friends.
And before you can be rejected by your entire group of friends, you have to be suffocatingly loyal to your friends.
And before you can be suffocatingly loyal to your friends, you have to be afraid of loss.
And before you can be afraid of loss, you have to lose something of value.
And before you can lose something of value, you have to realize that that thing will never change.
And before you can realize that that thing will never change, you have to have the same conversation with your grandmother forty or fifty times.
And before you can have the same conversation with your grandmother forty or fifty times, you have to have a desire to talk to her and form a meaningful relationship.
And before you can have a desire to talk to her and form a meaningful relationship, you have to love her.
And before you can love her, you have to notice the great tolerance she has for you.
And before you can notice the great tolerance she has for you, you have to break one of her favorite china teacups that her mother gave her and forget to apologize.
And before you can break one of her favorite china teacups that her mother gave her and forget to apologize, you have to insist on using the teacups for your imaginary tea party. And before you can insist on using the teacups for your imaginary tea party, you have to cultivate your imagination.
And before you can cultivate your imagination, you have to spend a lot of time alone.
And before you can spend a lot of time alone, you have to find ways to sneak away from your siblings.
And before you can find ways to sneak away from your siblings, you have to have siblings.
And before you can have siblings, you have to underwhelm your parents.
And before you can underwhelm your parents, you have to be quiet, polite and unnoticeable.
And before you can be quiet, polite and unnoticeable, you have to understand that it is possible to disappoint your parents.
And before you can understand that it is possible to disappoint your parents, you have to be harshly reprimanded.
And before you can be harshly reprimanded, you have to sing loudly at an inappropriate moment.
And before you can sing loudly at an inappropriate moment, you have to be happy.
And before you can be happy, you have to be able to recognize happiness.
And before you can be able to recognize happiness, you have to know distress.
And before you can know distress, you have to be watched by an insufficient babysitter for one week.
And before you can be watched by an insufficient babysitter for one week, you have to vomit on the other, more pleasant babysitter.
And before you can vomit on the other, more pleasant babysitter, you have to be sick.
And before you can be sick, you have to eat something you’re allergic to.
And before you can eat something you’re allergic to, you have to have allergies.
And before you can have allergies, you have to be born.
And before you can be born, you have to be conceived.
And before you can be conceived, your parents have to copulate.
And before your parents can copulate, they have to be attracted to one another.
And before they can be attracted to one another, they have to have common interests.
And before they can have common interests, they have to talk to each other.
And before they can talk to each other, they have to meet.
And before they can meet, they have to have in-school suspension on the same day.
And before they can have in-school suspension on the same day, they have to get caught sneaking off campus separately.
And before they can get caught sneaking off campus separately, they have to think of somewhere to go.
And before they can think of somewhere to go, they have to be familiar with McDonald’s.
And before they can be familiar with McDonald’s, they have to eat food from McDonald’s.
And eating food from McDonald’s is mathematically impossible.
.
chelsea

Voor mijn verjaardag

E.E. Cummings

.

Omdat ik vandaag jarig ben trakteer ik jullie op één van mijn favoriete dichters met een mooi, toepasselijk gedicht.

.

My mind is

my mind is
a big hunk of irrevocable nothing which touch and
taste and smell and hearing and sight keep hitting and
chipping with sharp fatal tools
in an agony of sensual chisels i perform squirms of
chrome and execute strides of cobalt
nevertheless i
feel that i cleverly am being altered that i slightly am
becoming something a little different, in fact
myself
Hereupon helpless i utter lilac shrieks and scarlet
bellowings.

.

hoera_ik_ben_jarig_tshirt_lange_mouw_1348423462_original_1

%d bloggers liken dit: